Heb je ooit een melding gezien dat je NAT-type "Strict" of "Type 3" is, en dat je daardoor niet kunt verbinden met andere spelers? Of merk je dat matchmaking lang duurt, party chat niet werkt of dat je bepaalde lobbies niet kunt joinen? De kans is groot dat je NAT-type de boosdoener is. In dit artikel leggen we uit wat NAT precies is, welke types er zijn en hoe je stap voor stap een Open NAT instelt — specifiek voor de routers die in Nederland het meest worden gebruikt.
Wat is NAT en waarom is het belangrijk voor gaming?
NAT staat voor Network Address Translation. Het is een techniek die je router gebruikt om het ene publieke IP-adres dat je van je provider krijgt te delen met alle apparaten in je thuisnetwerk. Elk apparaat in je huis (pc, console, telefoon) heeft een intern (privé) IP-adres, en je router vertaalt verkeer tussen het interne en externe netwerk.
Het probleem voor gaming: NAT werkt als een soort poortwachter. Je router laat verkeer dat jij initieert (zoals het opvragen van een website) moeiteloos door, maar blokkeert standaard inkomend verkeer dat van buitenaf komt. Bij online gaming moet verkeer echter twee kanten op kunnen stromen — jij stuurt data naar de gameserver én de server (of andere spelers in peer-to-peer games) moeten data naar jou kunnen sturen.
De drie NAT-types uitgelegd
Gaming-platforms classificeren je NAT-verbinding in drie niveaus:
Open NAT (Type 1 / NAT Type A)
De ideale situatie. Je console of pc kan onbeperkt verbinding maken met alle andere spelers, ongeacht hun NAT-type. Matchmaking is het snelst, voice chat werkt altijd, en je kunt hosten en joinen zonder beperkingen. Op PlayStation heet dit Type 1, op Xbox Open, op Nintendo Switch Type A.
Moderate NAT (Type 2 / NAT Type B)
De meest voorkomende situatie. Je kunt verbinding maken met spelers die Open of Moderate NAT hebben, maar niet altijd met spelers die Strict NAT hebben. De meeste functies werken, maar je kunt incidenteel problemen ondervinden met bepaalde lobbies of party chat. Op PlayStation is dit Type 2, op Xbox Moderate, op Switch Type B.
Strict NAT (Type 3 / NAT Type C/D/F)
De meest beperkende situatie. Je kunt alleen verbinding maken met spelers die Open NAT hebben. Matchmaking duurt lang, veel lobbies zijn onbereikbaar, voice chat werkt vaak niet en sommige games weigeren zelfs online te functioneren. Op PlayStation is dit Type 3, op Xbox Strict, op Switch Type C, D of F.
De compatibiliteitstabel:
- Open + Open: altijd verbinding
- Open + Moderate: altijd verbinding
- Open + Strict: altijd verbinding
- Moderate + Moderate: meestal verbinding
- Moderate + Strict: soms verbinding, vaak niet
- Strict + Strict: geen verbinding mogelijk
Stap 1: Controleer je huidige NAT-type
Voordat je begint met wijzigen, check eerst je huidige status:
- PlayStation 5/4: Ga naar Instellingen > Netwerk > Verbindingsstatus bekijken > Internetverbinding testen. Je NAT-type wordt onderaan getoond.
- Xbox Series X|S / Xbox One: Ga naar Instellingen > Algemeen > Netwerkinstellingen. Je NAT-type staat direct op het overzichtsscherm.
- Nintendo Switch: Ga naar Systeeminstellingen > Internet > Verbindingstest. Het NAT-type wordt na de test getoond.
- PC (Windows): Open een opdrachtprompt en typ netstat -an of gebruik een tool als PingPlotter. In specifieke games (zoals Call of Duty) wordt het NAT-type in de netwerkinstellingen van het spel getoond.
Stap 2: UPnP inschakelen (de makkelijkste oplossing)
UPnP (Universal Plug and Play) is een protocol waarmee apparaten in je netwerk automatisch poorten kunnen openen in je router. De meeste moderne games en consoles ondersteunen UPnP. Als je router UPnP correct ondersteunt, is dit vaak voldoende voor een Open of Moderate NAT.
UPnP op een Fritz!Box (KPN, Odido)
- Open je browser en ga naar fritz.box of 192.168.178.1
- Log in met je Fritz!Box-wachtwoord
- Ga naar Internet > Freigaben > Portfreigaben
- Klik op het tabblad Selbstständige Portfreigaben (als dit er niet is: schakel de geavanceerde weergave in via de drie puntjes rechtsboven)
- Vink aan: Selbstständige Portfreigaben für dieses Gerät erlauben voor je console of pc
- Klik op Übernehmen
Let op: Fritz!Box noemt UPnP "selbstständige Portfreigaben" (zelfstandige poortvrijgaven). De interface is in het Duits, ook bij KPN-routers.
UPnP op een Ziggo Connectbox
- Open je browser en ga naar 192.168.178.1 of connectbox.local
- Log in met het wachtwoord op de sticker onder je modem
- Ga naar Geavanceerde instellingen > UPnP
- Zet UPnP op Ingeschakeld
- Sla de instellingen op
UPnP op een KPN Experia Box v10/v11
- Open je browser en ga naar 192.168.2.254
- Log in (standaard gebruikersnaam en wachtwoord staan op het apparaat)
- Ga naar Thuisnetwerk > UPnP
- Schakel UPnP in
- Sla op en herstart je router
Na het inschakelen van UPnP: herstart je console of pc en voer opnieuw een netwerktest uit. In veel gevallen is je NAT-type nu Open of Moderate.
Stap 3: Port forwarding (als UPnP niet werkt)
Als UPnP je NAT-type niet verbetert, kun je handmatig port forwarding instellen. Hierbij vertel je je router dat verkeer op specifieke poorten moet worden doorgestuurd naar je console of pc.
Vereiste: vast intern IP-adres
Voordat je port forwarding instelt, moet je console of pc een vast (statisch) intern IP-adres hebben. Anders kan het IP-adres veranderen na een herstart, waardoor de port forwarding niet meer werkt.
Je kunt een vast IP instellen via:
- Op het apparaat zelf: stel handmatig een IP in buiten het DHCP-bereik van je router (bijvoorbeeld 192.168.178.200)
- Op de router: maak een DHCP-reservering aan voor het MAC-adres van je console
Poorten per platform
De poorten die je moet forwarden verschillen per platform:
PlayStation Network (PS5/PS4):
- TCP: 80, 443, 1935, 3478-3480
- UDP: 3478-3479
Xbox Live (Series X|S / One):
- TCP: 53, 80, 3074
- UDP: 53, 88, 500, 3074, 3544, 4500
Nintendo Switch Online:
- TCP: 6667, 12400, 28910, 29900-29901, 29920
- UDP: 1-65535 (Nintendo gebruikt een zeer breed bereik; als alternatief: UDP 1024-65535)
Steam (PC):
- TCP: 27015-27050
- UDP: 27000-27100, 4380
Port forwarding op Fritz!Box
- Ga naar fritz.box > Internet > Freigaben > Portfreigaben
- Klik op Gerät für Freigaben hinzufügen
- Selecteer je console of pc in de lijst (of voer het IP-adres handmatig in)
- Klik op Neue Freigabe
- Kies Portfreigabe en vul het protocol (TCP/UDP) en de poorten in
- Herhaal voor elke poortregel
- Klik op Übernehmen
Port forwarding op Ziggo Connectbox
- Ga naar 192.168.178.1 > Geavanceerde instellingen > Port forwarding
- Klik op Regel toevoegen
- Selecteer het apparaat of voer het lokale IP-adres in
- Vul het protocol en de poortbereiken in
- Sla op en herhaal voor elke regel
Port forwarding op KPN Experia Box
- Ga naar 192.168.2.254 > Thuisnetwerk > Port forwarding
- Voeg een nieuwe regel toe
- Selecteer je apparaat en vul de poorten in
- Bewaar de instellingen
Na het instellen van port forwarding: herstart je router en console. Voer opnieuw een netwerktest uit om te controleren of je NAT-type is verbeterd.
Stap 4: DMZ als laatste redmiddel
DMZ (Demilitarized Zone) plaatst een apparaat volledig buiten de firewall van je router. Alle inkomende poorten worden doorgestuurd naar dat apparaat. Dit garandeert een Open NAT, maar heeft een belangrijk nadeel: je apparaat is niet meer beschermd door de firewall van je router.
Voor consoles (PlayStation, Xbox, Switch) is DMZ relatief veilig, omdat deze apparaten een eigen firewall en beperkt besturingssysteem hebben. Voor een gaming-pc is DMZ niet aanbevolen — gebruik in dat geval port forwarding.
DMZ instellen
- Geef je console een vast IP-adres (zie hierboven)
- Ga naar je routerinstellingen
- Zoek de DMZ-optie:
- Fritz!Box: Internet > Freigaben > selecteer het apparaat > vink "Exposed Host" aan (alleen beschikbaar in geavanceerde modus)
- Ziggo Connectbox: Geavanceerde instellingen > DMZ > vul het IP-adres van je console in
- KPN Experia Box: Thuisnetwerk > DMZ > selecteer het apparaat
- Sla op en herstart je router
Belangrijk: plaats slechts één apparaat in de DMZ. Als je meerdere consoles hebt, gebruik dan port forwarding voor de overige apparaten.
Veelvoorkomende problemen en oplossingen
Double NAT
Als je twee routers achter elkaar hebt (bijvoorbeeld een Experia Box én een eigen router), heb je te maken met Double NAT — je verkeer wordt twee keer vertaald, wat vrijwel altijd een Strict NAT oplevert. Oplossingen:
- Zet de eerste router (van je provider) in bridge mode, zodat deze alleen als modem fungeert
- Of stel port forwarding in op beide routers
- Of gebruik DMZ op de eerste router om al het verkeer door te sturen naar de tweede router
CGNAT (Carrier-Grade NAT)
Sommige providers (met name op 4G/5G vast internet) gebruiken CGNAT: je deelt je publieke IP-adres met andere klanten. In dit geval heb je geen controle over de NAT en zijn port forwarding en DMZ zinloos. De enige oplossingen:
- Vraag je provider om een publiek IPv4-adres (sommige providers bieden dit gratis aan op verzoek)
- Gebruik IPv6 als de game en het platform dit ondersteunen
- Stap over naar een provider die standaard een publiek IPv4-adres levert (zoals Freedom Internet of Tweak)
NAT-type verandert steeds terug
Dit gebeurt meestal doordat je console een nieuw intern IP-adres krijgt via DHCP. Stel een vast IP-adres in om dit te voorkomen. Controleer ook of UPnP niet conflicteert met je handmatige port forwarding — schakel UPnP uit als je port forwarding gebruikt.
Per platform: de snelste route naar Open NAT
PlayStation 5
- Schakel UPnP in op je router
- Stel een vast IP in: Instellingen > Netwerk > Instellingen > Internetverbinding instellen > Geavanceerd > IP-adres: Handmatig
- Als UPnP niet werkt: forward TCP 80, 443, 3478-3480 en UDP 3478-3479
- Test: Instellingen > Netwerk > Verbindingsstatus > Internetverbinding testen
Xbox Series X|S
- Schakel UPnP in op je router
- Xbox ondersteunt UPnP uitstekend — in de meeste gevallen is dit voldoende
- Alternatief: forward TCP 53, 80, 3074 en UDP 53, 88, 500, 3074, 3544, 4500
- Test: Instellingen > Algemeen > Netwerkinstellingen (NAT-type staat op het hoofdscherm)
Nintendo Switch
- Nintendo Switch werkt het beste met UPnP of een breed UDP-poortbereik
- Als UPnP niet voldoende is: forward UDP 1024-65535
- Overweeg DMZ als port forwarding niet helpt — de Switch is hier veilig genoeg voor
- Test: Systeeminstellingen > Internet > Verbindingstest
PC (Windows)
- UPnP is meestal voldoende voor de meeste PC-games
- Forward de poorten voor je specifieke game en platform (Steam, Epic, Battle.net)
- Gebruik geen DMZ voor een PC — de beveiligingsrisico's zijn te groot
- Controleer ook de Windows Firewall: Configuratiescherm > Windows Defender Firewall > Een app toestaan
Met de juiste instellingen op je router kun je vrijwel altijd een Open of Moderate NAT bereiken. Begin altijd met UPnP, probeer daarna port forwarding en gebruik DMZ alleen als laatste optie voor consoles. En vergeet niet: als je provider CGNAT gebruikt, helpen deze stappen niet — dan is een ander abonnement of een publiek IP-adres de enige oplossing.
Veelgestelde Vragen
NAT Type 1 (Open) betekent dat je zonder beperkingen kunt verbinden met alle andere spelers. Type 2 (Moderate) werkt met de meeste spelers maar niet altijd met Type 3. Type 3 (Strict) is het meest beperkt: je kunt alleen verbinden met spelers die Open NAT hebben, waardoor matchmaking traag is en party chat vaak niet werkt.
Voor consoles is DMZ relatief veilig. PlayStation en Xbox hebben een eigen firewall en een beperkt besturingssysteem dat minder kwetsbaar is dan een Windows-pc. Gebruik DMZ echter niet voor een gaming-pc — gebruik daar port forwarding voor specifieke poorten. Plaats ook nooit meer dan één apparaat in de DMZ.
De meest voorkomende oorzaken zijn: Double NAT (twee routers achter elkaar), CGNAT bij je provider (je deelt een publiek IP met andere klanten), een fout vast IP-adres waardoor de port forwarding niet aankomt, of conflicterende UPnP-instellingen. Controleer ook of je de juiste poorten voor je platform hebt geopend en of je router opnieuw is gestart na de wijziging.
CGNAT (Carrier-Grade NAT) betekent dat je provider je publieke IP-adres deelt met andere klanten. Je zit achter een extra NAT-laag waar je geen controle over hebt. Port forwarding en DMZ helpen dan niet. Vraag je provider om een publiek IPv4-adres, gebruik IPv6 als je game dat ondersteunt, of stap over naar een provider die standaard een eigen publiek IP levert.
Ja, het is aan te raden om UPnP uit te schakelen als je handmatige port forwarding hebt ingesteld. UPnP kan automatisch andere poorten openen die conflicteren met je handmatige regels, wat kan leiden tot een onvoorspelbaar NAT-type. Gebruik of UPnP of port forwarding, niet beide tegelijk.
